Compassietraining voor GZ-professionals - Centrum Integrale Psychiatrie

Compassie (of mededogen) is het vermogen om ons betrokken te voelen bij pijn en lijden, zowel van onszelf als van anderen. Het gaat samen met de wens deze pijn en dit lijden te verlichten en de bereidheid daarin verantwoordelijkheid te nemen. Het is een algemeen menselijke eigenschap, die bij ieder in aanleg aanwezig is, maar die vaak om allerlei redenen niet tot bloei gekomen is. Gelukkig kan compassie door beoefening wel ontwikkeld en verdiept worden en dat is het doel van compassietraining. Terwijl medelijden vooral gepaard gaat met angst en sentimentaliteit, vraagt compassie om moed en ruimhartigheid. Beoefening van zelfcompassie is niet egocentrisch maar zorgt juist voor een gezonde relatie met onszelf en voor een grotere empathie en openheid naar anderen toe.

Reden tot deelname

Veel mensen met langdurige of terugkerende gezondheidsproblemen, van welke aard ook, hebben een lage dunk van zichzelf en gaan gebukt onder zelfverwijt of schaamte. Zij kunnen somber, angstig, hunkerend, boos of wantrouwend in de wereld staan en moeite hebben om warme gevoelens voor zichzelf en anderen te ervaren. Zij kunnen vluchten in isolement of zich storten in bezigheden of relaties die hen niet echt voldoening geven. Gesprekstherapieën bieden niet altijd een oplossing. Soms geven zij wel inzicht maar bereiken onvoldoende het ervaringsniveau (Ik snap het wel, maar voel het niet.) Juist dan valt compassietraining te overwegen, waarin oefeningen aangeboden worden om meer warmte, geborgenheid, acceptatie en verbondenheid met zichzelf en anderen te ervaren.

Erik van den Brink en Frits Koster hebben bij Lentis Groningen een groepsgerichte verdiepingscursus opgezet voor hen die reeds een cursus MBSR of MBCT hebben gevolgd. Dit programma bestaat uit acht sessies en één extra oefen- of stiltesessie. Deze Compassietraining of Mindfulness-Based Compassionate Living (MBCL), biedt een vervolgtraject voor hen die ondervonden hebben dat de cursus MBSR/MBCT hen goed heeft gedaan, maar ook moeite hebben deze in hun leven te integreren en daarbij een milde, vriendelijke houding te ontwikkelen.

Ook onder hulpverleners, die de heilzame werking van mindfulnessbeoefening ontdekt hebben, persoonlijk en/of professioneel, ontstaat in toenemende mate een behoefte aan verdieping. De groeiende werkdruk in de moderne (G)GZ gaat niet zelden gepaard met ‘compassiemoeheid’ naar cliënten en een tekortschietende zelfcompassie. Aan de vraag om de Compassietraining in zijn geheel ook aan hulpverleners aan te bieden, geven wij dan ook graag gehoor.

Doelgroep van de medewerkerscursus

Gz-psychologen, psychotherapeuten, psychiaters, gespecialiseerde psychiatrisch verpleegkundigen, psychomotorisch therapeuten en andere professionals, werkzaam in de (G)GZ.

De scholing is geschikt voor alle (G)GZ-hulpverleners die al een cursus MBSR/MBCT hebben gevolgd en hun beoefening willen verdiepen. Daarnaast kan de cursus ook een eerste stap zijn tot het zelf individueel of groepsmatig gaan werken met compassiegerichte methodieken.

Degenen die tevens trainer willen worden in dit programma, wordt aangeraden om tevens de twee speciaal daarvoor ontwikkelde driedaagse trainingsmodules te volgen. Zie:

Compassietraining - Module 1 - Scholingsprogramma (G)GZ-professionals

Compassietraining - Module 2 - Scholingsprogramma (G)GZ-professionals

Doel van de cursus

Het op ervaringsniveau kennismaken (als deelnemer) met het volledige programma van de compassietraining
Het verdiepen van de eigen mindfulnessbeoefening met compassiegerichte perspectieven.

Inhoud

Naast het verder trainen van mindfulness komt het volgende aan bod:

Het valideren van pijn en lijden.
Hoe ons brein en organisme is geëvolueerd om ons te helpen overleven.
‘Waar we niet voor gekozen hebben is niet onze fout’.
Inzicht in de drie centrale emotieregulatiesystemen.
Hoe de emotieregulatiesystemen uit balans kunnen raken door invloeden van buitenaf, maar ook van binnenuit, bijvoorbeeld door schaamte, zelfkritiek en ‘de innerlijke pestkop’.
Hoe mentale voorstellingen de emotieregulatiesystemen kunnen beïnvloeden en hoe training in compassie en de ontwikkeling van een ‘innerlijke helper’ de balans helpen herstellen.
Tend & befriend: een vierde reactie op stress, naast fight, flight & freeze.
Drie antidota tegen zelfhaat, zelfisolatie & over-identificatie: respectievelijk self-kindness, common humanity & mindfulness.
Het ontwikkelen van de compassie-modus door oefeningen in compassievol motiveren, aandacht geven, voelen, redeneren, verbeelden, spreken en handelen.

.
Onderbouwing

De training is gebaseerd op een wetenschappelijk onderbouwde visie op het belang van (zelf)compassie, en is geïnspireerd onder meer op het werk van Paul Gilbert¹, Christopher Germer² en Kristin Neff³.

¹ The Compassionate Mind, Constable 2009; www.compassionatemind.co.uk
² The Mindful Path to Self-Compassion, Guilford 2009
³ Zelfcompassie, De Bezige Bij 2011; www.self-compassion.org

Deelnamecriteria

Minimaal één keer deelname aan de cursus MBSR/MBCT. Bereidheid om dagelijks 45-60 minuten uur te besteden aan zelfbeoefening aan de hand van een cursusklapper en audio-cd’s.

Docenten

Drs. Erik van den Brink, psychiater/psychotherapeut en mindfulnesstrainer, is werkzaam bij het Centrum Integrale Psychiatrie van Lentis.

Hij ontwikkelde zich tot mindfulnesstrainer op basis van jarenlange meditatie-ervaring en scholing in MBCT bij RINO-NH (Joke Hellemans) en MBSR bij senior docenten van het Center for Mindfulness (Jon Kabat-Zinn, Saki Santorelli, Florence Meleo-Meyer en Melissa Blacker). Hij verdiepte zich in psychotherapeutische scholen met mindfulness toepassingen, waaronder Acceptance & Commitment Therapy en Compassion Focused Therapy, en volgde workshops bij vooraanstaande docenten als Mark Williams, Ruth Baer, Christopher Germer, Steven Hayes en Kelly Wilson.
Frits Koster, psychiatrisch verpleegkundige en mindfulnesstrainer, verbleef 6 jaar als monnik in kloosters in Z.O. Azië waar hij o.a. boeddhistische psychologie studeerde.

Hij schreef diverse boeken (uitg. Asoka) en heeft jarenlange ervaring als meditatieleraar. Hij voltooide de opleiding tot mindfulnesstrainer bij het Instituut voor Mindfulness (IvM) en is als docent verbonden aan opleidingsinstituten tot mindfulnesstrainer in Nederland, België en Ierland. Hij heeft samen met zijn vrouw een eigen praktijk onder de naam Trainingsbureau Mildheid & Mindfulness, van waaruit hij mindfulnessactiviteiten begeleidt in binnen- en buitenland.
Beide docenten geven MBCT/MBSR en compassietrainingen voor zowel cliënten als hulpverleners in de GGZ en hebben workshops compassioneel werken gevolgd in Engeland, via de Compassionate Mind Foundation van Paul Gilbert. Zij zijn de auteurs van het boek ‘Compassievol leven – van mindfulness tot heartfulness’ (Uitgeverij Boom, 2012) dat de hele Compassietraining beschrijft.


Data en tijden Dinsdagmiddag 15.00 – 17.30 uur - 18 en 25 september - 2, 9, 16 en 30 oktober - extra stilte- of oefenbijeenkomst: 6 november - 13 en 20 november. Locatie Mindfulnesszaal, Centrum Integrale Psychiatrie Laan Corpus den Hoorn 102/2, 9728 JR Groningen. Kosten Voor medewerkers van Lentis en GGZ-Drenthe zijn de kosten € 375,- per persoon. Voor deelnemers van buiten Lentis / GGZ-Drenthe zijn de kosten € 425,-per persoon. N.B. De kosten zijn inclusief koffie / thee, een cursusmap en oefen-CD’s.		Accreditatie Omdat het een ervaringsgerichte cursus betreft en om de kosten bescheiden te houden, zal geen accreditatie worden aangevraagd. Er wordt na afloop een certificaat van deelname uitgereikt. Overig Deelnemers wordt aangeraden gemakkelijk zittende kledij, een handdoek, (fleece)dekentje en eventuele andere hulpmiddelen mee te nemen die de beoefening kunnen ondersteunen. Meer informatie Contact www.compassietraining.nl

Aanmelden

U kunt zich tot 1 augustus 2012 aanmelden door bijgevoegd aanmeldformulier (blz. 4) volledig ingevuld en ondertekend op te sturen. download cursusbeschrijving en aanmeldformulier
Er zijn 18 plaatsen beschikbaar; de scholing gaat door bij minimaal 12 aanmeldingen. Plaatsing is op volgorde van binnenkomst; vol is vol.